Praktyka rynku kapitałowego · od emisji do zapisu

Ewidencja papierów wartościowych — wiedza budowana od 1991 roku

Kompletny kurs praktyczny dla pracowników banków, biur maklerskich i instytucji rynku kapitałowego. Trzynaście modułów prowadzących od emisji instrumentu po zapis na rachunku klienta.

Przejdź do kursu O autorce i projekcie
Emisjarejestracja instrumentu
Rejestracjakod, konta, KDPW
Obróttransakcja na rynku
RozliczenieKDPW_CCP, clearing
RozrachunekDvP, przeniesienie
Zapisrachunek klienta
Corporate actionsświadczenia, prawa
O projekcie

Dlaczego powstał ten kurs

Małgorzata Chacińska

Małgorzata Chacińska

Autorka merytoryczna

30+ lat na polskim rynku kapitałowym. M.in. pracowała w:

  • Biuro Maklerskie PBK S.A.
  • COK Banku Handlowego
  • Grupa KDPW S.A.
  • Biuro Maklerskie BNP Paribas Bank Polska S.A.
  • Copernicus Securities S.A.
  • Wykładowca na kursach maklerskich i kursach przygotowujących do egzaminu na Specjalistę Ewidencji Papierów Wartościowych

Przez wiele lat wiedza z zakresu ewidencji papierów wartościowych była przekazywana przede wszystkim przez praktyków — podczas codziennej pracy i kursów przygotowujących do egzaminu Specjalisty Ewidencji Papierów Wartościowych. Z czasem egzamin przestał być wymagany, a system przekazywania tej wiedzy nowym pracownikom stopniowo zanikł.

Właśnie dlatego powstał ten projekt — aby zachować praktyczną wiedzę o funkcjonowaniu rynku kapitałowego i przekazać ją kolejnym pokoleniom specjalistów.

Kilka słów o autorce

Od ponad trzydziestu lat jestem związana z polskim rynkiem kapitałowym. Pracowałam w biurach maklerskich, bankach oraz w Krajowym Depozycie Papierów Wartościowych, zajmując się procedurami ewidencyjnymi, rozwojem systemów, zgodnością regulacyjną, rozliczeniami oraz obsługą rynku pierwotnego i wtórnego.

Przyszłość projektu

Obecnie podstawą projektu jest kurs dotyczący ewidencji papierów wartościowych. W przyszłości planowane jest rozszerzenie strony o kolejne działy eksperckie, tworzone we współpracy z praktykami innych obszarów rynku kapitałowego.

Ważne zastrzeżenie. Materiały mają charakter szkoleniowy i historyczno-poglądowy. Nie stanowią porady prawnej ani instrukcji operacyjnej zastępującej aktualne regulacje KDPW, KDPW_CCP oraz procedury własnej instytucji. Przed zastosowaniem w praktyce zawsze należy zweryfikować bieżące źródła.
Kurs praktyczny · 14 modułów

Od instrumentu finansowego do kontroli ewidencji

Każdy moduł zawiera pełny materiał szkoleniowy: lekcje, ćwiczenia z odpowiedziami, case przewodni oraz aktualne podstawy prawne (Regulamin KDPW, Szczegółowe Zasady Działania, CSDR). Stan źródeł aktualizowany na bieżąco — ostatnia weryfikacja: 31 lipca 2026 r.

01

Rynek finansowy w praktyce operacyjnej 7 lekcji · case przewodni · quiz końcowy · słownik · karta incydentu

otwórz pełną podstronę →
02

Instrumenty finansowe7 lekcji · karta identyfikacji instrumentu · quiz

otwórz pełną podstronę →
03

Akcje i prawa związane z akcjami7 lekcji · checklista zdarzeń · quiz

otwórz pełną podstronę →
04

Obligacje i inne instrumenty dłużne7 lekcji · kontrola naliczenia · quiz

otwórz pełną podstronę →
05

Dematerializacja i depozyt papierów wartościowych7 lekcji · macierz uzgodnieniowa

otwórz pełną podstronę →
06

KDPW i uczestnicy systemu depozytowego7 lekcji · macierz ról

otwórz pełną podstronę →
07

Rejestracja instrumentów w KDPW7 lekcji · karta operacyjna

otwórz pełną podstronę →
08

Rachunki i konta ewidencyjne7 lekcji · wzór macierzy uzgodnieniowej

otwórz pełną podstronę →
09

Rozliczenie i rozrachunek transakcji7 lekcji · rejestr incydentu

otwórz pełną podstronę →
10

Operacje na papierach wartościowych7 lekcji · rejestr różnic

otwórz pełną podstronę →
11

Corporate actions7 lekcji · karta operacyjna · rejestr korekt

otwórz pełną podstronę →
12

Kontrola ewidencji i sytuacje problemowe7 lekcji · karta zamknięcia dnia · karta incydentu i RCA

otwórz pełną podstronę →
13

Case studies i sprawdzian praktyczny7 case'ów · egzamin praktyczny · klucz oceny

otwórz pełną podstronę →
14

Instrumenty pochodne8 lekcji · futures i opcje na GPW · SPAN · pytania kontrolne

otwórz pełną podstronę →
Zakładka w budowie

Materiały ekspertów

Ta część serwisu jest celowo pusta. Docelowo będą się tu pojawiać artykuły, komentarze do zmian regulacyjnych i opracowania przygotowane przez innych praktyków rynku kapitałowego — nie tylko przeze mnie.

Zaproszenie do współpracy

Jesteś praktykiem rynku kapitałowego?

Jeżeli chciałbyś podzielić się swoją wiedzą lub doświadczeniem — pojedynczym artykułem, komentarzem do zmiany regulacyjnej, opisem praktycznego zagadnienia albo bardziej rozbudowanym materiałem — serdecznie zapraszam do współpracy.

Wierzę, że dzięki wspólnemu zaangażowaniu uda się stworzyć miejsce, w którym doświadczeni praktycy przekazują wiedzę kolejnym pokoleniom pracowników rynku kapitałowego.

Zgłoś chęć współpracy

  • artykuły i komentarze eksperckie
  • opisy praktycznych zagadnień z innych obszarów rynku
  • komentarze do zmian regulacyjnych
  • rozbudowane materiały specjalistyczne
  • współautorstwo z podpisem eksperta
Zakładka archiwalna

Historia i archiwum (1991–2026)

„Aby zrozumieć, dlaczego współczesna ewidencja wygląda właśnie tak, warto poznać drogę, którą przeszła." Materiały szkoleniowe powstające przez ponad trzy dekady wraz z rozwojem polskiego rynku kapitałowego.

1991–1994

Wraz z powstaniem polskiego rynku kapitałowego rozpoczynają się szkolenia z zakresu ewidencji papierów wartościowych, początkowo jako część kursów maklerskich.

Listopad 1994

Depozyt Papierów Wartościowych zostaje wydzielony z Giełdy i rozpoczyna działalność jako samodzielna instytucja — Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych.

1995–2010

Samodzielne kursy dla pracowników back office przygotowujące do egzaminu na specjalistę ewidencji, wymaganego przez regulacje KDPW.

2010

Zniesienie obowiązkowego egzaminu na specjalistę ewidencji kończy etap powszechnych kursów przygotowawczych.

2010–2013

Szkolenia na zamówienie banków i biur maklerskich. Powstają ostatnie kompleksowe materiały ewidencyjne — opublikowane w tej zakładce.

2026

Wiedza zgromadzona przez ponad trzy dekady zostaje uporządkowana, zaktualizowana i udostępniona w ramach projektu „Ewidencja".

Materiał źródłowy

Wykłady „Ewidencja papierów wartościowych", październik 2012

Sześć części oryginalnych materiałów szkoleniowych, na których w dużej mierze oparty jest ten kurs. Udostępniam je w całości, bo znajdują się w nich oznaczenia, kody kont i schematy zapisów księgowych, których nie znajdziecie już w żadnej aktualnej procedurze KDPW — a mimo to wciąż funkcjonują w praktyce, w wielu systemach komputerowych instytucji rynku kapitałowego. To obietnica, którą dawno temu złożyłam znajomym z branży.

Jak czytać te materiały. To nie jest źródło aktualnej wiedzy operacyjnej — moduły 1–14 tego kursu są do tego właściwym miejscem. Te prezentacje to przegląd historyczny: pokazują, skąd wzięły się dzisiejsze przyzwyczajenia, nazewnictwo i „dziwne" oznaczenia, które ktoś kiedyś wpisał do systemu i które do dziś tam siedzą.

Punkt wyjścia całego cyklu: podział rynku finansowego na pieniężny i kapitałowy, definicje z ówczesnej Ustawy o obrocie instrumentami finansowymi (papier wartościowy, prawo do akcji, kwit depozytowy, instrumenty pochodne), forma materialna i zdematerializowana papierów wartościowych.

Otwórz PDF (Część I)

Pełna droga od uchwały WZA o wprowadzeniu akcji do obrotu, przez prospekt emisyjny i list księgowy emisji, po rejestrację na koncie sponsora emisji i na koncie podmiotu prowadzącego rachunki papierów wartościowych.

Przykład dawnego zapisu (historyczny, nieaktualny operacyjnie)

Rejestracja papierów wartościowych na okaziciela — zapisy w KDPW:
Dt – /W/ 0001 0 01 00 99 NKK PP (AVAI)
Ct – /J/ FFFF 2 03 00 04 NKK PP (AVAI), /W/ FFFF 2 03 00 00 NKK PP (AVAI)

Notacja Dt/Ct (Winien/Ma) i schemat konta FFFF-W-YY-UR-RR-PP nie występują już w aktualnych Procedurach Ewidencyjnych KDPW, ale ich logika — atrybuty własności, uczestnictwa i statusu — jest wprost kontynuowana we współczesnej strukturze kont opisanej w Module 8.

Otwórz PDF (Część II)

Zawieszenie rozrachunku przy braku pokrycia, zasady rozrachunku częściowego, pełny cykl transakcji REPO terminowego (otwarcie i zamknięcie „strony repo"), oraz mechanika pożyczek papierów wartościowych między uczestnikami KDPW — tematy, które w obecnej wersji kursu czekają jeszcze na osobne opracowanie.

Otwórz PDF (Część III)

Realizacja zobowiązań emitentów wobec właścicieli papierów, dzień D jako podstawa ustalenia uprawnionych, rejestracja PDA, oraz szczegółowa ewidencja „Oświadczeń o zamianie obligacji na akcje" wraz z ówczesnymi zapisami księgowymi.

Otwórz PDF (Część IV)

Operacja konsolidacji uczestników pod wspólnym kodem, wprowadzenie do metodologii SPAN jako globalnego standardu wyznaczania depozytów zabezpieczających, oraz mechanika wnoszenia papierów do funduszu rozliczeniowego (FR).

Otwórz PDF (Część V)

Bieżące rozrachunki między stronami transakcji (CRR), zarządzanie depozytami zabezpieczającymi i funduszem rozliczeniowym, transfer pozycji między uczestnikami rozliczającymi oraz rozliczenia jednostek indeksowych IRIP — dawny obraz procesów opisanych dziś w Module 14.

Otwórz PDF (Część VI)

Wsparcie projektu

Zostań Mecenasem projektu

Większość materiałów udostępniana jest bezpłatnie. Mecenat nie jest zbiórką ani działalnością charytatywną — to sposób wspierania trwałego, profesjonalnego centrum wiedzy dla środowiska rynku kapitałowego.

Dowiedz się więcej

  • opracowywanie nowych materiałów edukacyjnych
  • regularna aktualizacja treści zgodnie z przepisami
  • utrzymanie i rozwój infrastruktury strony
  • nowe moduły, przykłady i materiały pomocnicze
  • współpraca z ekspertami rynku kapitałowego
Kontakt

Szkolenia instytucjonalne i współpraca

Formularz dla banków, biur maklerskich oraz ekspertów zainteresowanych współtworzeniem projektu.

Jak wykorzystamy Twoje dane

Zapytanie trafi bezpośrednio na adres e-mail autorki projektu. Dane podane w formularzu są wykorzystywane wyłącznie do udzielenia odpowiedzi — szczegóły w Polityce prywatności.

Docelowo w tym miejscu może się też pojawić informacja o planowanym kursie płatnym (status: „wkrótce") oraz link do zapisu na powiadomienie.